Geneza BAZY DANYCH Cerambycidae Polski

Rodzina kózkowatych (Cerambycidae) to jedna z najlepiej poznanych rodzin chrząszczy. Pomimo dobrego stanu wiedzy, wiele aspektów w tej grupie wymaga dalszych badań i pracy nad tą grupą chrząszczy. W tej rodzinie około 40 % to gatunki po wojnie spotykane w Polsce bardzo rzadko a około 10 % to gatunki znane z Polski z pojedynczych okazów przez ostatnie 100 lat. Szybka wymiana informacji przynosi wiele nowych odkryć. W ostatnich latach nastąpił wręcz "boom" na pozyskiwanie rzadkich (rzadko spotykanych) gatunków drogą poszukiwania i hodowli larw. Pozwoliło to na wykazanie, że wiele gatunków spotykanych w przyrodzie niezmiernie rzadko, jest stosunkowo łatwo znaleźć w postaci przedimaginalnej. Doszło wiele nowych informacji faunistycznych, zoogeograficznych, poznano dodatkowe rośliny żywicielskie i związki troficzne kózkowatych nie opisywane dotąd w literaturze (mam tu na myśli np. związki larw z ziemią próchniczą - fakt niezbadany dotąd i właściwie niemal nieznany).

Z tego powodu, iż bardzo wiele danych o kózkowatych przepada gdzieś w ilości danych entomologicznych, na wiele szczegółów dotyczących życia pospolitszych gatunków w natłoku informacji zupełnie nie zwraca się uwagi, chcielibyśmy poprzez uruchomienie BAZY zebrać te dane w jednym miejscu. Takim kompendium wiedzy o kózkach jest obecnie Katalog Fauny Polski z 1991 roku. Dane do niego zostały zbierane przez autorów do 1987 roku. Tak więc dzieli nas już od jego wydania ponad 25 lat. Przez ten czas wykazano nowe gatunki dla Polski, doszło bardzo dużo nowych danych faunistycznych, zarówno dotyczących tych rzadkich, jak i pospolitszych gatunków.

Dzisiejsze czasy różnią się znacznie od lat osiemdziesiątych XX w. (jak to brzmi!). W dobie globalnej sieci i szybkiej komputeryzacji zebranie danych On-line, Bazy danych i odpytywanie poprzez php wydaje się być doskonałym narzędziem do zarządzania danymi entomologicznymi. Droga informacji od pozyskania owada w terenie do jej ogłoszenia i rozpowszechnienia w sieci  to właściwie już kwestia godzin! Możliwość zebrania tych informacji w tabele Baz Danych i umożliwienie sortowania i przeglądania ich pod kątem dowolnego kryterium lub układu cech (np. gatunek żyjący w maju, na Pomorzu, związany z sosną, murszejącymi pniami, długość powyżej 30 mm) daje nam niespotykane dotąd narzędzie. Na podstawie danych szczegółowych, pozyskanych z terenu w oparciu o sieć monitoringu, prowadzonych przez zespół autorów danych, umożliwiłby podejrzenie okresu pojawu gatunku w różnych regionach Polski, zauważenie regionalnych różnic w związkach troficznych niektórych gatunków i zmian ilościowych. Przekładając to na mapę UTM na której kropki pojawiają się natychmiast po wprowadzeniu ich poprzez formularz do Bazy danych i są natychmiast do podejrzenia oraz sortowania dają narzędzie o niespotykanej sile informacji, z którego musimy skorzystać. Nigdy dotąd w historii człowiek nie miał takiej możliwości komunikowania się i obrabiania informacji jak dzisiaj.
Przy zapewnieniu dobrego dopływu informacji On-line (na bieżąco przez sieć) możemy mieć do dyspozycji narzędzie, które odpowie nam np. czy JUŻ dzisiaj pojawił się w Polsce gatunek X, w którym regionie, jak wygląda liczebność i "widoczność" gatunku w danym roku, miesiącu czy tygodniu. Wszystkie dane autoryzowane nazwiskami, jak normalne dane entomologiczne, pozwalają w razie potrzeby na szybkie dotarcie do autora informacji i dokładniejsze zebranie informacji. 

To wizja entomologiczna, która dzisiaj wydaje się być może mocno futurystyczna. Naszym zdaniem taki sposób pracy nastąpi wcześniej, niż się tego wszyscy spodziewamy i bez względu na to, czy nam się to podoba czy nie, stanie się rzeczywistością. Oddając do użytku BAZĘ Danych "Kózkowate (Cerambycidae) Polski chcielibyśmy rozpocząć drogę w tę internetową przyszłość entomologiczną. Na początek, skromna naszym zdaniem Baza, jeszcze nie całkowicie interaktywna, jeszcze bez mapy UTM (w przygotowaniu), jeszcze bez zespołu autorów z całej Polski. Mamy jednak niezłomną wiarę, że tego typu działania przyczynią się do lepszego poznania rodziny, entomologów, nawiązania współpracy, z której wszyscy będziemy czerpać wspólne korzyści podczas badań i przy obcowaniu z owadami.

Życzymy zadowolenia z korzystania z BAZY .... , dobrych przemyśleń, satysfakcji. Czekamy na sugestie, uwagi, uzupełnienia danych...

Jacek Kurzawa, Jacek Doszyń
26.05.2004r